Nieuwsbericht | 07-04-2021 | 12:00

Bestaansonzekerheid is schadelijk, voor het individu én de samenleving. Hoe meer men wordt geconfronteerd met een opeenstapeling van problemen, hoe meer die problemen elkaar versterken en hoe minder een individu in staat is dit zelf te verhelpen. En hoe groter het effect op de gezondheid. In het verhalenboek ‘Gezichten van een onzeker bestaan’ laat de Raad voor Volksgezondheid & Samenleving zich meenemen door 15 mensen in hun jarenlange bestaan in onzekerheid. De verhalen laten zien wat bestaansonzekerheid met mens en gezondheid doet en hoe moeizaam de weg hieruit in Nederland is.

Gebrek aan menselijke basisbehoeftes

In dit boek richt de Raad zich niet op praten over, niet op praten met, maar op luisteren naar. Naar ‘gezichten van een onzeker bestaan’ die een groot deel van hun levens in de overlevingsmodus hebben gestaan. Hun verhalen worden gekenmerkt door terugkerende zoektochten naar een geschikte woonplek en een passende baan, chronische stress, en daaropvolgende gezondheidsproblemen. Wet- en regelgeving die hen juist uit deze neerwaartse spiraal zou moeten helpen, verergert deze opeenstapeling van problemen. Deze ‘overlevers’ worden als in een centrifuge naar de marge van de samenleving geslingerd.

Talloze routes naar bestaansonzekerheid

Zulke bestaansonzekerheid kan ontstaan door ongelukkige keuzes, ingrijpende levensgebeurtenissen, of maatschappelijke ontwikkelingen zoals groeiende wachtlijsten in zorg en welzijn, flexibilisering van de arbeidsmarkt en een onbereikbare overheid. Bestaansonzekerheid kent dus diverse gezichten, maar de gevolgen zijn vergelijkbaar: stress en onzekerheid over morgen. De geportretteerden in dit boek vertellen ongelofelijk openhartig hoe ze knokken om het hoofd boven water te houden.

Verschillen in de samenleving

Via het thema ‘Verschillen in de samenleving’ focust de Raad zich de komende jaren met diverse adviezen op problematische én positieve verschillen in welzijn en gezondheid. Vanuit een zoektocht naar mogelijke doorbraken om de complexe ongelijkheid achter sociaaleconomische verschillen te verkleinen. Met dit verhalenboek begint de Raad bij het centraal zetten van de mensen die leven in bestaansonzekerheid. Om daarna via hun verhalen op zoek te gaan naar momenten in het leven waar verschillen zich bij groepen mensen opstapelen of ze onoverbrugbaar worden. De Raad gaat deze momenten analyseren en adviseren over de inrichting van een verzorgingsstaat die bestaansonzekerheid vermindert en voorkomt. Want veel mensen leven in onzekerheid over inkomen, een dak boven het hoofd of een netwerk om op terug te vallen. En dit is op vele manieren nadelig voor individueel welzijn en maatschappelijke veerkracht.

Reageer